De spagaat van de (kanker)zorg

beeld Sietske Miedema (klik)

Ophef, spanning en sensatie. Ziektekostenverzekeraar CZ stak zijn nek uit. Ze lieten hun eigen berekeningen er op los en wilden met een lijst komen waarin ze duidelijk maakten dat bepaalde ziekenhuizen voor wat hun betreft niet meer in aanmerking kwamen m.b.t. het doen van borstkankeroperaties. De specialisten in die ziekenhuizen zouden voor wat dat betreft te weinig operaties verrichten.

U weet allemaal hoe het in Nederland werkt als je je hoofd boven het maaiveld uitsteekt. De NOS kreeg al gauw boven water om welke ziekenhuizen het ging, CZ kreeg prompt een proces aan de broek van de vereniging van Samenwerkende Algemene Ziekenhuizen, een ziekenhuis in Hoogeveen eist middels een kort geding een schadevergoeding, het Slotervaartziekenhuis in Amsterdam mocht bij monde van Aysel Erbudak huillie, huillie doen bij Pauw en Witteman en zegde het contract met CZ op.

Gekrenkte ego’s, financiële belangen en de spagaat van de kankerzorg in Nederland.

Als u het voor het eerst leest of nog even na wilt lezen klikt u maar even op een overzicht van de artikelen bij de NOS.

Interviews bij Pauw en Witteman:

• CZ-bestuursvoorzitter Wim van der Meeren (27-sept).
• Aysel Erbudak (voorzitter van de raad van bestuur van het Slotervaartziekenhuis) ‘boos op CZ’ (5-okt).

In juli van dit jaar deed de Signaleringscommissie Kanker van KWF Kankerbestrijding een onderzoek naar de kwaliteit van kankerzorg in Nederland:

Kwaliteit van kankerzorg in Nederland [fulltext PDF] [directe download KWF] of [cryptodown met gesloopte beveiliging] (we knippen en plakken!). Nog meer hierrr downen.

We citeren:

De werkgroep constateert dat er sterke aanwijzingen zijn dat voor de onderzochte tumorsoorten de kwaliteit van de kankerzorg varieert per ziekenhuis en dat de bandbreedte van die variatie verminderd zou moeten worden [...] Naar de mening van de werkgroep betekent dit namelijk dat het concentreren van de kankerzorg op basis van kenmerken van ziekenhuizen, zoals volume, opleiding, centrumfunctie, regio of de aanwezigheid van een radiotherapieafdeling, niet zonder meer zal leiden tot kwaliteitsverbetering. Deze constatering is relevant vanwege het feit dat in de volume-uitkomstliteratuur en in eerdere Nederlandse rapporten wordt gesuggereerd dat het concentreren van complexe oncologische behandelingen in hoogvolume centra (‘volume-based referral’) kan leiden tot een aanzienlijke verbetering in uitkomsten van zorg. De werkgroep is van mening dat voor bepaalde oncologische ingrepen een hogere concentratiegraad van oncologische behandelingen zal leiden tot betere uitkomsten. Concentratie van dergelijke (complexe) oncologische behandelingen op basis van de aanwezige infrastructuur en een minimaal volume aan patiënten, is een goed begin, maar daarnaast moeten hierbij ook specialisatiegraad en getoonde uitkomsten van zorg worden meegenomen

U leest zelf voor de details.

Cryptosamenvatting van het rapport:

De commissie concludeert dat het aantal ingrepen dat een ziekenhuis doet niet altijd maatgevend is (puntje voor Erbudak). Commissie constateert een ‘wildgroei’ aan kwaliteitsindicatoren waarvan de validiteit en betrouwbaarheid nogal eens te wensen overlaat. Er moeten meer essentiële gegevens over verschillen in ‘patterns of care’ en de uitkomsten van de kankerzorg tussen ziekenhuizen en zorgverleners beschikbaar komen. Concentratie van complexe oncologische zorg voor bepaalde tumoren is noodzakelijk en moet gebeuren op basis van criteria betreffende de infrastructuur, het volume en de specialisatiegraad van het ziekenhuis en aantoonbaar goede uitkomsten van zorg.

Gaat uw Crypto nu even (kort door de bocht) in een paar zinnen uitleggen waarom u als patiënt de l*l bent.

Willen ziekenhuizen voor wat dit betreft samenwerken en ‘outsourcen’? Nee, niet per se. Er is een perverse prikkel; de marktwerking. Ziekenhuizen willen ‘hun’ patiënten niet kwijt. Een goed voorbeeld hiervan is de clustering van de kankerzorg voor kinderen. Luistert u voor een voorbeeld even bij Argos.

Zijn er geen betrouwbare kwaliteitsindicatoren? Jawel. Er is er m.i. eigenlijk maar één. Hoeveel mensen gaan er waar, wanneer en hoe snel dood; uitgesplitste HSMR (hospital standardized mortality rate). De openbaring van de HSMR-cijfers wordt al jaren getraineerd. Specialisten en ziekenhuizen soebatten al jaren over criterea, de IGZ weigerde deze tot voor kort openbaar te maken en het eind is nog niet in zicht. Onder druk werden ruwe cijfers bekend gemaakt. De sterftecijfers zijn bekend, maar weinigzeggend.

Belangen, belangen, belangen. Belangen ten koste van openheid. Openheid gaat mogelijk ten koste van de jaarrekening. Soebatten kost niets en wint tijd (en geld). Openbaarmaking kost een rechtszaak met als inzet een schadevergoeding.

Ziet u de spagaat?